Άγιος Παΐσιος: “Εσείς οι στρατιωτικοί την Αλβανία να προσέχετε – Από εκεί θα έρθει η απειλή”
Η Τουρκία απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι η μακροχρόνια στρατιωτική της παρουσία στην Αλβανία θα μπορούσε να τεθεί σε κίνδυνο από πρόσφατες συμφωνίες συνεργασίας μεταξύ Τιράνων και Ρώμης, επιμένοντας ότι ο ρόλος της στη ναυτική βάση Πασαλιμάν παραμένει απαραίτητος και θα συνεχιστεί χωρίς διακοπή.
Όπως αποκαλύπτει ο εξόριστος αντικαθεστωτικός Τούρκος δημοσιογράφος Αμπντουλάχ Μποζκούρτ
Σε επιστολή που απέστειλε στο κοινοβούλιο νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ο Τούρκος υπουργός Άμυνας, Γιασάρ Γκιουλέρ, δήλωσε ότι η Αλβανία δεν έχει υποβάλει επίσημο αίτημα για τον τερματισμό της τουρκικής παρουσίας στο Πασαλιμάν και ότι η Άγκυρα δεν έχει αναλάβει κανένα σχέδιο απόσυρσης του προσωπικού της.
«Οι ισχυρισμοί προς αυτή την κατεύθυνση είναι εντελώς αβάσιμοι», δήλωσε ο υπουργός απαντώντας σε εικασίες ότι η τουρκική παρουσία ενδέχεται να διακυβεύεται υπό το φως μιας πρόσφατης συμφωνίας μεταξύ Αλβανίας και Ιταλίας για τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη του λιμανιού.
Ιστορικά σημαντική ως η μόνη βάση υποβρυχίων της Σοβιετικής Ένωσης στη Μεσόγειο τη δεκαετία του 1950, το Πασαλιμάν αναλήφθηκε από την Αλβανία μετά τη διάλυσή της από τη Μόσχα το 1961 και σήμερα χρησιμεύει ως βασική ναυτική εγκατάσταση για το Αλβανικό Ναυτικό, με την Τουρκία να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ανακατασκευή και τη χρήση της.
Τούρκοι αξιωματούχοι τόνισαν ότι οι δραστηριότητες εκσυγχρονισμού στη βάση, που ξεκίνησαν το 1998, βρίσκονται σε εξέλιξη και ότι προσωπικό από τη Διοίκηση Τουρκικών Ναυτικών Δυνάμεων συνεχίζει να υπηρετεί εκεί, παρέχοντας συμβουλευτική και εκπαιδευτική υποστήριξη στο Αλβανικό Ναυτικό. Το υπουργείο χαρακτήρισε την αποστολή ως βασικό πυλώνα της αμυντικής συνεργασίας των δύο χωρών.
Η Άγκυρα προσπαθεί να υποβαθμίσει τη συμφωνία Αλβανίας-Ιταλίας
Η Άγκυρα προσπάθησε να υποβαθμίσει τη σημασία των πρόσφατων ρυθμίσεων ασφαλείας της Αλβανίας με την Ιταλία, υποστηρίζοντας ότι η εν λόγω συνεργασία πηγάζει από τη γεωγραφική εγγύτητα των δύο χωρών και τις κοινές τους υποχρεώσεις στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Αυτές οι πρωτοβουλίες, ανέφερε το υπουργείο, είναι «ανεξάρτητες από τη φύση τους» από τον ρόλο της Τουρκίας στο Πασαλιμάν και δεν υπονομεύουν τη θέση της Άγκυρας.
Σύμφωνα με συμφωνία που υπογράφηκε στα τέλη του 2025, ο ιταλικός ναυπηγικός κολοσσός Fincantieri προχώρησε σε κοινοπραξία με την κρατική εταιρεία της Αλβανίας KAYO. Στόχος είναι η αναζωογόνηση του ναυπηγείου Πασαλιμάν σε ένα σύγχρονο κέντρο παραγωγής, ικανό να κατασκευάζει και να συντηρεί πολεμικά σκάφη μήκους έως και 80 μέτρων, τόσο για το Αλβανικό Ναυτικό όσο και για τη διεθνή αγορά.
Η συμφωνία προβλέπεται να αποφέρει ετήσια έσοδα 400 εκατομμυρίων ευρώ έως το 2031, με άμεση εστίαση στην κατασκευή επτά νέων περιπολικών πλοίων για την Αλβανία. Πέρα από τον βιομηχανικό τομέα, οι ιταλικές επενδύσεις έχουν προκαλέσει διαμάχη με τα σχέδια για το «Pashaliman Laguna Eco Resort», ένα τουριστικό έργο 25 εκταρίων που βρίσκεται εν μέρει σε ενεργό στρατιωτικό και προστατευόμενη κληρονομιά.
Με βάση τις ισχύουσες διμερείς συμφωνίες, το Τουρκικό Ναυτικό διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιεί την εγκατάσταση για τις δικές του επιχειρήσεις στο Ιόνιο και την Αδριατική Θάλασσα. Η Τουρκία συνεχίζει να παρέχει κρίσιμα οικονομικά πρωτόκολλα και υλικοτεχνική υποστήριξη που αποσκοπούν στην εκπαίδευση προσωπικού και την αναδιάρθρωση των Αλβανικών Ενόπλων Δυνάμεων ώστε να ευθυγραμμιστούν με τα πρότυπα του ΝΑΤΟ.
Οι σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Αλβανίας έχουν εμβαθύνει από τότε που τα Τίρανα εντάχθηκαν στο ΝΑΤΟ το 2009. Αξιωματούχοι τόνισαν την υπογραφή μιας «Στρατιωτικής Συμφωνίας-Πλαισίου» κατά την πρώτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Συνεργασίας Υψηλού Επιπέδου Τουρκίας-Αλβανίας τον Φεβρουάριο του 2024 ως απόδειξη της διευρυνόμενης στρατηγικής εταιρικής σχέσης.
Σφήνα στην Ελλάδα
Η Τουρκία θεωρεί τη συνεχιζόμενη ανάπτυξη του Πασαλιμάν εντός του ΝΑΤΟ ως ευκαιρία για να ενισχύσει τον ρόλο της στη συμμαχία και να εξασφαλίσει μόχλευση έναντι της Ελλάδας, μιας γειτονικής χώρας με την οποία η Τουρκία έχει μακροχρόνιες διαμάχες για τα θαλάσσια σύνορα στο Αιγαίο. Ο υπουργός Γκιουλέρ σημείωσε ότι η αξιολόγηση «αποτελεσματικών και πολυμερών μοντέλων εργασίας» για τη βάση θα ενίσχυε περαιτέρω τη συμβολή της Άγκυρας στην ασφάλεια στην Αδριατική και το Ιόνιο Πέλαγος.
Επιβεβαιώνοντας τη δέσμευσή της, ο υπουργός δήλωσε ότι η Τουρκία έχει πλήρη επίγνωση της σημασίας της διατήρησης της παρουσίας της στο Πασαλιμάν και θα συνεχίσει τις διμερείς και πολυμερείς δραστηριότητες βάσει της συνεργασίας με την Αλβανία.
Η δήλωση σηματοδοτεί την αποφασιστικότητα της Άγκυρας να παραμείνει κεντρικός παράγοντας ασφαλείας στα Δυτικά Βαλκάνια, παρά την αυξανόμενη ιταλική εμπλοκή και τις αντιρρήσεις της Ελλάδας.
Για να εδραιώσει την παρουσία της στην Αλβανία, η Τουρκία ανακοίνωσε τον Δεκέμβριο του 2025 ότι θα δωρίσει στις αλβανικές ένοπλες δυνάμεις ένα Airbus A319-115J, ένα αεροσκάφος διαμορφωμένο από την κυβέρνηση, αξίας 11,9 εκατομμυρίων δολαρίων, στο πλαίσιο διμερούς συμφωνίας επιχορήγησης. Η συμφωνία φέρει την υπογραφή του υπουργού Άμυνας της Αλβανίας, Πίρο Βένγκου, και φέρει ημερομηνία 22 Οκτωβρίου 2025.
Η συμφωνία επιχορήγησης, αντίγραφο της οποίας έλαβε το Nordic Monitor, αναφέρει ότι η δωρεά στοχεύει στην ενίσχυση των «φιλικών σχέσεων και της στενής συνεργασίας» μεταξύ Τουρκίας και Αλβανίας, που αρχικά καθιερώθηκαν βάσει της Συνθήκης Φιλίας, Καλής Γειτονίας και Συνεργασίας του 1992, με τις δύο πλευρές να εκφράζουν την επιθυμία τους να εμβαθύνουν περαιτέρω αυτούς τους δεσμούς μέσω αμοιβαίας τεχνικής και αμυντικής συνεργασίας.
Αμπντουλάχ Μποζκούρτ
Ο Abdullah Bozkurt είναι ερευνητής δημοσιογράφος και αναλυτής με έδρα τη Σουηδία, ο οποίος διευθύνει το Nordic Research and Monitoring Network. Είναι επίσης μέλος της συμβουλευτικής επιτροπής του The Investigative Journal και πρόεδρος του Stockholm Center for Freedom. Ο Bozkurt είναι ο συγγραφέας του βιβλίου Turkey Interrupted: Derailing Democracy (2015). Προηγουμένως εργάστηκε ως δημοσιογράφος στη Νέα Υόρκη, την Ουάσινγκτον, την Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα. Δημοσιεύει στο Twitter στη διεύθυνση @abdbozkurt.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου