Η Ευρωπαϊκή Ένωση βιάζεται να καλύψει μια νομική προθεσμία που θα έθετε ένα κυβερνητικά υποστηριζόμενο ψηφιακό πορτοφόλι ταυτότητας στο τηλέφωνο κάθε πολίτη μέχρι το τέλος του 2026 — ακόμη και καθώς ομάδες ψηφιακών δικαιωμάτων προειδοποιούν ότι η τεχνολογία που αποσκοπεί στην προστασία της ιδιωτικής ζωής είναι ημιτελής και θα μπορούσε να κάνει τους Ευρωπαίους πιο εύκολους στην παρακολούθηση.
Μέχρι το τέλος του έτους, κάθε χώρα της ΕΕ πρέπει να προσφέρει ένα Ευρωπαϊκό Πορτοφόλι Ψηφιακής Ταυτότητας: μια εφαρμογή για smartphone που μπορεί να περιέχει εθνική ταυτότητα, άδεια οδήγησης, δίπλωμα και άλλα επαληθευμένα διαπιστευτήρια και να λειτουργεί και στα 27 κράτη μέλη. Οι ακτιβιστές λένε ότι τα πρότυπα και οι διασφαλίσεις δεν είναι έτοιμα και ότι ένα σύστημα που πωλείται ως αναβάθμιση της ιδιωτικότητας θα μπορούσε να γίνει το εργαλείο επιτήρησης που υποτίθεται ότι θα αποτρέψει.
«Βρισκόμαστε ίσως στο 50-60% των τεχνικών προτύπων που απαιτούνται για την κατασκευή αυτού του πορτοφολιού», δήλωσε ο Thomas Lohninger, εκτελεστικός διευθυντής του αυστριακού ομίλου epicentre.works και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της European Digital Rights. «Το άλλο 40% δεν έχει ακόμη επιτευχθεί. Δεν υπάρχουν».
Το λεγόμενο πρόβλημα του honeypot βρίσκεται στο επίκεντρο του συναγερμού. Η αποθήκευση ταυτότητας, ιατρικών αρχείων, αδειών χρήσης και οικονομικών διαπιστευτηρίων σε μία συσκευή αυξάνει το κόστος μιας μόνο βλάβης. Ένα κλεμμένο τηλέφωνο, μια εχθρική εφαρμογή ή μια παραβίαση cloud θα μπορούσαν να αποκαλύψουν τα πάντα ταυτόχρονα. Σε αντίθεση με έναν διαρροή κωδικού πρόσβασης, ένα παραβιασμένο διαπιστευτήριο φέρει κρυπτογραφική σφραγίδα αυθεντικότητας.
«Αν βάλεις όλα τα αυγά σου σε ένα καλάθι, τότε αυτό το καλάθι ελπίζουμε να μην αποτύχει ποτέ», είπε ο Λόνινγκερ. Προειδοποίησε ότι ακόμη και λίγες ώρες διακοπής λειτουργίας θα μπορούσαν να αποκλείσουν τους ανθρώπους από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τις δημόσιες συγκοινωνίες και τις άδειες οδήγησής τους. Αποκάλεσε το πορτοφόλι «κρίσιμη υποδομή» που συνδέει τη δημόσια και την ιδιωτική ζωή «όπως δεν έχουμε κάνει ποτέ στην Ευρώπη» και στόχο για εγκληματίες και επιτιθέμενους σε κρατικό επίπεδο.
Ο κανονισμός απαιτεί υλικό ανθεκτικό σε παραβιάσεις, διαπιστευτήρια συνδεδεμένα με μια συγκεκριμένη συσκευή, έλεγχο ταυτότητας οποιουδήποτε οργανισμού που ζητά δεδομένα και ειδοποίηση εντός 24 ωρών σε περίπτωση ανάκλησης ενός διαπιστευτηρίου. Ο Ευρωπαίος Επόπτης Προστασίας Δεδομένων επισημαίνει το ασφαλές υλικό ως άμυνα κατά της κλοπής. Οι ελεγκτές σημειώνουν ότι η ανάκτηση μετά από απώλεια τηλεφώνου εξακολουθεί να έχει δοκιμαστεί μόνο εν μέρει.
Η κύρια υπόσχεση απορρήτου του πορτοφολιού είναι η επιλεκτική αποκάλυψη: η απόδειξη ότι είστε άνω των 18 ετών χωρίς να παραδώσετε όνομα, διεύθυνση ή αριθμό ταυτότητας. Οι αξιωματούχοι το περιγράφουν αυτό ως «εξουσιοδότηση χωρίς ταυτοποίηση». Ο φόβος του Lohninger είναι το αντίθετο - «υπερβολική ταυτοποίηση». Εάν η απόδειξη ταυτότητας γίνει φθηνή και άμεση, οι εταιρείες που κάποτε ανέχονταν ανώνυμους λογαριασμούς θα έχουν ελάχιστους λόγους να τους διατηρήσουν.
Προειδοποιεί επίσης για έναν κίνδυνο «πανοπτικού». Το ίδιο πορτοφόλι θα μπορούσε να εξυπηρετεί φόρους, υγειονομική περίθαλψη, μεταφορές, τραπεζικές συναλλαγές και συνδέσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Αυτοί οι τομείς της ζωής θα μπορούσαν να συνδεθούν», είπε.
«Υπάρχει αυτός ο μεγάλος κίνδυνος ενός πανοπτικού όπου μπορείς πραγματικά να δεις τα πάντα από όλους». Οι ομάδες υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων θέλουν έναν νομικό κανόνα μη παρατηρησιμότητας, ώστε οι πάροχοι πορτοφολιών, οι κυβερνήσεις ή οι μεγάλες πλατφόρμες να μην μπορούν να δουν πώς χρησιμοποιείται το σύστημα. Λένε ότι τα σχέδια εκτελεστικών κανόνων αποδυναμώνουν αυτήν την προστασία και προωθούν υποχρεωτικούς ελέγχους προσώπου που δεν απαιτούνταν στον αρχικό νόμο.
Οι αποδείξεις μηδενικής γνώσης — η κρυπτογραφία που θα επέτρεπε σε κάποιον να αποδείξει ένα γεγονός χωρίς να αποκαλύψει τα δεδομένα πίσω από αυτό — παραμένουν, είπε ο Lohninger, «το σύνορο της κρυπτογραφικής επιστήμης». «Υπάρχει ένα τρίγωνο μεταξύ απορρήτου, ασφάλειας και χρηστικότητας», πρόσθεσε. «Είναι πολύ δύσκολο να πετύχουμε και τα τρία στο 100%. Το πορτοφόλι σίγουρα θα κάνει κάποιες εκπτώσεις εδώ».
Η διασυνοριακή εμπιστοσύνη είναι ένα άλλο αδύναμο σημείο. Μια τράπεζα σε μια χώρα πρέπει να δέχεται ελέγχους ταυτότητας που διενεργούνται σύμφωνα με τους κανόνες μιας άλλης χώρας. «Ακόμα και χώρες που ξοδεύουν πολλά χρήματα σε αυτό, όπως η Γαλλία και η Γερμανία, δεν είναι έτοιμες», δήλωσε ο Lohninger. «Δεν θα φτάσουν πλήρως στη γραμμή τερματισμού». Μια αλυσίδα 27 συστημάτων είναι τόσο ισχυρή όσο η πιο αδύναμη διαδικασία εγγραφής και η πιο αργή απόκριση σε περιστατικά.
Τα διακυβεύματα αυξάνονται καθώς η Γαλλία, η Δανία, η Ελλάδα, η Αυστρία και άλλες χώρες προωθούν κανόνες επαλήθευσης ηλικίας για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ αναμένεται ανακοίνωση σε επίπεδο ΕΕ από την Πρόεδρο της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Το πορτοφόλι προβάλλεται ως εργαλείο επιβολής.
Η συμβουλή του Lohninger είναι να μην βιαστείτε. «Ας περιμένουμε και ας μην υιοθετήσουμε από νωρίς το θέμα». Το Epicenter.works δημιουργεί μια ανοιχτή πλατφόρμα, με τίτλο «Ποιος με αναγνωρίζει», ώστε οι δημοσιογράφοι και οι ακτιβιστές να μπορούν να βλέπουν ποιες εταιρείες και υπηρεσίες ζητούν τα δεδομένα των ανθρώπων.
«Η εμπιστοσύνη του κοινού είναι στην πραγματικότητα ο πιο σπάνιος πόρος σε όλα αυτά», είπε. «Έχουμε δει σε περιοχές σε όλο τον κόσμο, όταν αυτά τα μεγάλα κυβερνητικά συστήματα ψηφιακής ταυτότητας τίθενται σε εφαρμογή και αντιμετωπίζουν προβλήματα, οι άνθρωποι να φεύγουν τρέχοντας».
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου